Hành trình tìm hiểu nghề làm thuốc của người Dao

1. Từ câu chuyện bản thân

Mình có một câu chuyện làm thay đổi bản thân. 

Suốt từ năm 30 tuổi, mình đã có 1 câu hỏi: Làm thế nào để bản thân và tất cả mọi người đều khỏe mạnh mà không phải tới bệnh viện?🤔 Hồi đó, 1 tháng mình uống kháng sinh 2 tuần, thấy bất lực, tuyệt vọng. Hệ miễn dịch rất yếu. Hơi chút là viêm họng, cảm cúm. Càng thể thao nhiều lại càng ốm nặng. 

    Năm 2018, mình được học về dinh dưỡng. Đó là bước ngoặt đầu tiên vì khi biết ăn uống đúng cách, nhất là bổ sung đủ đạm, mình không còn bị ốm. Nhưng việc phụ thuộc vào thịt cá, whey, bột dinh dưỡng làm mình không thoải mái. Những người nghèo, họ lấy tiền đâu để mua? Sau 1 loạt thử nghiệm, mình bỏ cuộc giữa chừng. 

    Tới tận ngày hôm nay, 3.2023 câu hỏi năm 30 tuổi đã tìm được lời đáp. Trong chuyến đi khám phá ẩm thực năm 2023, mình đã tới cộng đồng người Dao, được ăn uống các món có dùng thuốc Nam. Các cây thuốc ấy ngày xưa mình cứ tưởng cỏ dại 🤣, vậy mà tác dụng lại không ngờ. Chỉ sau vài ngày dùng, mình đã không phải uống kháng sinh, cơ thể dần có sinh khí trở lại.🥰 Vừa rồi, mình thử nghiệm 2 tuần ăn chay, không ăn thịt, chỉ ăn uống món có thuốc Nam vậy mà mình vẫn khỏe mạnh (mình dùng 1 số cây hỗ trợ gan như giải độc, xạ đen,...). Chả gì cộng đồng người Dao ít ai bệnh nan y. Mình viết những điều này không phải để quảng cáo cho ai cả. Đây là bước ngoặt trong cuộc đời mình nên mình muốn chia sẻ.🤗 Ai gặp tình trạng như mình, ai muốn giữ sức khỏe mà không tốn kém thì hãy dùng thuốc Nam. "Nam dược trị Nam nhân" (Thuốc Nam trị bệnh cho người Nam) (Hải Thượng Lãn Ông). Thuốc Nam rẻ, hầu như không tác dụng phụ, phổ biến, dễ đưa vào ăn uống hàng ngày. Và đừng để ốm nặng mới dùng, cứ dùng thường xuyên như cách phòng bệnh thì tốt hơn. Người yếu ở thể tạng nào thì ăn uống nhiều đồ bổ sung cho tạng đó. Vd: gan mình yếu thì mình hay dùng cây xạ đen để giải độc, thanh nhiệt cho gan.

   Trong mọi của cải, không gì quý giá bằng sức khỏe. Trong mọi cách giữ sức khỏe, không gì bằng cách thuận tự nhiên:

- Ánh sáng Mặt Trời là thuốc

- Ngủ nghỉ đúng là thuốc

- Vận động cơ thể phù hợp là thuốc

- Tâm trí bình ổn là thuốc

- Và đừng quên đưa thuốc Nam vào ăn uống hàng ngày nhé. 

   2. Tới hành trình tìm hiểu nghề làm thuốc của người Dao 

Vừa tri ân vừa muốn tìm hiểu thêm về nghề làm thuốc của người Dao ở Hữu Liên, Lạng Sơn; mình đã quyết định quay trở lại nơi này, làm phim tài liệu dài tập về họ. Đề tài này mình đã định làm từ lâu mà toàn gặp bão lũ nên hoãn tới giờ. 

Mình xin giới thiệu chút về dự án:

📍 Mục tiêu chính của phim là:

- Giới thiệu, bảo tồn nghề làm thuốc và các cây thuốc quý trên rừng. Đây là thứ người Kinh đại bộ phận coi thường. Nhưng nó đã chữa khỏi bệnh cho mình một cách thần kì. Mình mong người Kinh có cách nhìn khác và sử dụng thuốc Nam từ rừng nhiều hơn.

- Giới thiệu, bảo tồn vẻ đẹp của rừng và cuộc sống đồng bào người Dao qua các thước phim đẹp và chân thật nhất ở Lạng Sơn. 

📍 Dự kiến nội dung:

- Cùng người Dao lên rừng tìm thuốc, trồng cây thuốc, làm thuốc, chữa bệnh.

- Vẻ đẹp rừng, các cây thuốc và cuộc sống của bản làng người Dao ở Hữu Liên, Lạng Sơn. 

📍 Dự kiến thời gian: tháng 1, 2 năm 2024

Khó khăn gặp phải

Mình thực sự muốn làm bộ phim tử tế. Song đời không là mơ. Phim tài liệu không hấp dẫn người xem. Còn cách bạn làm nghề thì càng không quan tâm vì nó không đem lại thu nhập. Mình có viết lên các nhóm mong nhận được trợ giúp của cả nhà về tư vấn kĩ thuật quay chụp song chả có hồi âm. Việc xin hỗ trợ cũng bất khả thi. Mình đã gặp gỡ nhiều nơi song đều nói không thể xin được. 

Nhìn lại toàn bộ những gì mình có:

- Thiết bị: chỉ có một máy ảnh canon m10 để chụp, flycam mini 2, điện thoại samsung s23 ultra, chân máy. Không có máy quay chuyên nghiệp. 

- Tiền: thu nhập ít ỏi và bập bõm từ công việc content creator. 

Mình xác định lên đường khi không có máy móc, người hỗ trợ kĩ thuật, nguồn tài trợ. Như vậy, không thể làm phim tử tế được.

Cũng có nhiều đêm, mình ngồi suy nghĩ. Hay là hoãn? Hay là thôi? Cứ đi chu du, làm marketing cho thoải mái song nghĩ vậy thấy cuộc đời vô ý nghĩa lắm. Sau nhiều đấu tranh, cuối cùng mình vẫn lên đường.

Có lẽ mình đi không phải để chơi mà còn để bảo tồn những giá trị quý giá của đồng bào dân tộc.

Vượt qua khó khăn

Thực ra, lúc lên Lạng Sơn, mình chả biết làm thế nào. Nhưng cứ đi rồi mọi khúc mắc, khó khăn của mình cứ dần được giải quyết, như có người giúp vậy.

- Đầu tiên là thiết bị: thời gian này, mình phát hiện được cách quay vừa đẹp vừa tiện trên điện thoại Samsung s23 Ultra. Bật sang chế độ chuyên nghiệp là màu sắc đẹp luôn. Nếu quay như thế này cũng đã ổn lắm rồi thế nhưng may mắn tiếp theo là sau vài tháng khổ sở vì tìm máy ảnh mình đã tìm được một con quá ưng ý đó là Canon M50 Mark 2 vừa nhẹ nhỏ gọn chụp đẹp mà quay cũng ổn định, chống rung ổn. Thế là về thiết bị mình không phải lo lắng quá nữa.

- Tiếp theo là về vấn đề kịch bản, mình chỉ có một kịch bản còn sơ lược. Khi đến đây, mình thực sự vẫn chưa nghĩ ra cái gì hay ho nhưng sau đó trong một buổi tối bất chợt mình nghĩ ra được một hướng viết kịch bản rất hay. Đó là kịch bản của một chuỗi bốn video, mỗi video sẽ thực hiện ở một tỉnh khác nhau. Tất cả các video chung chủ đề nương tựa giữa con người với thiên nhiên nhưng mỗi video sẽ tập trung nói về một nhân vật, một hoạt động bảo vệ môi trường, nương tựa vào thiên nhiên. Và video làm ở Lạng Sơn là video đầu tiên nói về sự nương tựa giữa người thầy thuốc với cả rừng và đồng thời người thầy thuốc cũng trồng cây gây rừng. Đó là sự tương hỗ giữa con người với thiên nhiên Ngoài ra để cho kịch bản chân thực hơn, mình không chỉ tái hiện một nhân vật mà còn tái hiện cả câu chuyện của bản thân: mình đã phát hiện ra việc tìm thuốc của người Dao như thế nào, họ đã làm thuốc ra sao, họ đã bảo vệ rừng thế nào. Mình sẽ để hình ảnh của mình xuất hiện trong cả chuỗi video. Kịch bản như thế vừa dễ viết vì nó nói đúng sự thật và cũng là một hướng đi rất hay, rất sâu.

- Thứ ba là về vấn đề hỗ trợ kỹ thuật Thực tế, mình vẫn chưa có ai hỗ trợ nhưng trong quãng thời gian này mình thấy có rất nhiều bạn comment trên các bài viết của mình. Sự hỗ trợ online cũng đã là tốt lắm rồi.

- Thứ tư là về vấn đề kinh phí mình đã rất may mắn được một homstay ở bên Lạng Sơn hỗ trợ. Họ đã cho mình chỗ ở rất đẹp, sạch sẽ cộng với cả chỗ ăn nữa. Mình vô cùng hài lòng về nơi này và cũng rất ấn tượng với anh chị chủ. Đó là những con người cũng đã từng là dân phượt, đi khắp nơi, hiểu biết rất nhiều, yêu rừng núi. Sự hỗ trợ này mà mình đỡ phải nghĩ hơn về mặt tài chính và tập trung hơn cho việc  quay chụp.

Những ngày đi quay

📰 Travel blogger Thu Hằng - Đi tới nơi mình thích và làm điều mình yêu.

📞 Liên hệ đặt tour và truyền thông du lịch:

📍Facebook: www.facebook.com/dicungthuhang

📍Youtube & Tiktok: ĐI CÙNG THU HẰNG

📍Blog: thuhangheathy.blogspot.com

📍Phone: (+84) 0915513475

📍Gmail: Thuhangheathy@gmail.com